
Vạn tuế
Cycas revoluta

Thân mập, tán lá cứng xòe, sinh trưởng chậm nhưng bền nhiều năm.
Chăm sóc và vị trí
Ưa nhiều ánh sáng (từ gián tiếp sáng đến nắng), giữ khô: chỉ tưới khi 2–3 cm lớp mặt khô, tưới vào đất chứ không đổ vào tâm; sinh trưởng chậm.
Kích thước trưởng thành tham khảo
Chiều cao tối đa (cm): 150 cm · Tán tối đa (cm): 150 cm
Điều cần lưu ý
RẤT ĐỘC: mọi bộ phận (nhất là hạt) chứa cycasin, gây nôn (có thể ra máu), tiêu chảy, suy gan và có thể tử vong ở chó, mèo, ngựa (ASPCA, mục Cycas/Zamia). Không trồng nơi thú cưng và trẻ nhỏ tiếp cận; nếu nghi ngộ độc liên hệ thú y ngay.
Hướng dẫn trồng và chăm sóc
Trồng và chọn chậu
Trồng chậu hoặc đất thoát nước rất tốt (đất xương rồng/đất cát pha), chậu có lỗ thoát. Không chôn sâu thân; đặt chỗ nhiều nắng.
Ánh sáng
Từ ánh sáng gián tiếp sáng đến nắng, gần cửa sổ hướng nam hoặc tây; thiếu sáng làm lá thưa, yếu. Một số nguồn khuyên tránh nắng gắt trực tiếp khi mới đặt chỗ.
Tưới nước
Giữ phía khô: tưới đẫm khi 2–3 cm lớp mặt khô và đảm bảo thoát nước, giảm vào mùa mát. Tưới vào đất, không vào ngọn vì ngọn ướt dễ thối. Úng là nguyên nhân chết phổ biến nhất ở cây trồng chậu.
Bón phân
Chỉ bón trong mùa sinh trưởng: phân lỏng pha nửa liều mỗi tháng từ xuân đến thu, hoặc phân tan chậm cho cọ mỗi 6–8 tuần.
Cắt tỉa
Cắt lá già, lá vàng sát gốc bằng dụng cụ sạch, đeo găng vì mọi bộ phận độc. Đừng cắt lá xanh khỏe vì cây ra lá chậm.
Nhân giống
Tách cây con (chồi gốc): cắt bằng dao vô trùng khi chồi đã đủ lớn (đường kính khoảng 10 cm trở lên), để se vết cắt vài ngày rồi trồng vào giá thể thoát nước. Gieo hạt cũng được, nảy mầm 1–3 tháng, nhưng hạt rất độc — đeo găng.
Sâu bệnh và vấn đề thường gặp
Rệp, rệp vảy, bọ trĩ, rệp sáp, nấm bồ hóng; thối rễ, thối hồng do úng. Xử lý sâu bằng dầu làm vườn hoặc xà phòng diệt côn trùng; úng thì giảm tưới và cải thiện thoát nước.
Để cây nhiều lá, xanh tốt
Để tán lá đều và mọc thêm đợt lá mới: nhiều ánh sáng, thoát nước tốt, bón đều trong mùa sinh trưởng và tránh úng; mỗi năm thường ra một đợt lá mới khi đủ điều kiện. Cây đực/cái ra nón riêng, hiếm trong nhà.