
Ngọc lan tây
Cananga odorata

Hoa vàng lục rũ xuống, hương ngọt đậm dùng trong ngành tinh dầu.
Chăm sóc và vị trí
Cần nắng đầy đủ (từ 6 giờ), đất giàu thoát nước pH 5,5–7,0, ẩm đều; tỉa sớm để giữ cây thấp; sợ lạnh dưới khoảng 5 °C; hoa thơm dùng chiết tinh dầu.
Kích thước trưởng thành tham khảo
Chiều cao tối đa (cm): 1000 cm · Tán tối đa (cm): 400 cm
Điều cần lưu ý
PFAF ghi “Known hazards: không có”; chưa có xếp hạng độc tính chính thức cho thú cưng. Tinh dầu ylang-ylang đậm đặc là vấn đề riêng, thường được khuyến cáo tránh cho thú cưng; không dùng tinh dầu nguyên chất lên da hay cho trẻ nhỏ. Cây rất cao nên cắt tỉa sớm.
Hướng dẫn trồng và chăm sóc
Trồng và chọn chậu
Trồng nơi nắng đầy đủ với đất giàu mùn, thoát nước tốt, pH 5,5–7,0; chừa chỗ rộng vì cây cao tới 10–15 m nếu không tỉa. Phủ gốc giữ ẩm. Trồng chậu lớn để giữ thấp.
Ánh sáng
Nắng đầy đủ đến bóng bán phần; cần ít nhất 6 giờ nắng trực tiếp để ra nhiều hoa; bóng râm cho ít hoa. Không chịu sương giá (5 °C trở xuống có thể làm chết cây).
Tưới nước
Cây non cần nước nhiều, giữ đất ẩm đều; cây lớn tưới khi 2–5 cm lớp mặt khô. Tránh úng kéo dài làm hại rễ; ẩm đều giúp ra hoa ổn định. Phủ gốc giữ ẩm.
Bón phân
Bón phân cân đối hoặc giàu lân mỗi tháng từ cuối xuân đến cuối hè (một nguồn: nửa liều phân kích hoa); tránh thừa đạm vì cho nhiều lá, ít hoa.
Cắt tỉa
Tỉa khi cây không đang ra hoa hay nụ (cuối đông–đầu xuân hoặc thu–đông); tạo hình sớm để giữ thấp, dễ hái hoa vì tỉa cây lớn khó hơn nhiều. Khử trùng dụng cụ.
Nhân giống
Gieo hạt ở nơi ấm, ẩm với khay đậy nắp, tránh nắng trực tiếp (nảy mầm không đều); hoặc giâm cành dài 15–20 cm, bỏ lá dưới, nhúng thuốc kích rễ, có nhiệt đáy và độ ẩm cao.
Sâu bệnh và vấn đề thường gặp
Rệp là sâu chính, tụ ở chồi và nụ, mật ngọt dẫn tới nấm bồ hóng; còn có rệp vảy, rệp sáp, đốm lá. Lau rệp sáp bằng cồn, dùng dầu neem, bỏ lá đốm; tránh ẩm kéo dài, giữ thoáng.
Để cây ra nhiều hoa
Để ra nhiều hoa: nắng đủ, tưới đều, phân giàu lân theo tháng, tỉa sớm giữ cây thấp. Hoa vàng lục rủ xuống nở quanh năm ở nơi nóng ẩm, hương ngọt đậm.